topimage
HomePage Header Header
Image_t3
Left BG
Divider
Arrow Bullet

Почеток

Divider
Arrow Bullet

Содржина

Divider
Arrow Bullet

Вовед

Divider
Arrow Bullet

Краток историјат на градот Скопје

Divider
Arrow Bullet Население
Divider
Arrow Bullet
Скопски маала
Divider
Arrow Bullet Регулационен план
Divider
Arrow Bullet Улиците во градот
Divider
Arrow Bullet Градежна активност
Divider
Arrow Bullet Водовод
Divider
Arrow Bullet Јавни бањи и амами
Divider
Arrow Bullet Јавна хигиена
Divider
Arrow Bullet Јавна канализација
Divider
Arrow Bullet
Електрификација
Divider
Arrow Bullet Сообраќај
Divider
Arrow Bullet Пошта
Divider
Arrow Bullet

Скопската чаршија и занетчиство

Divider
Arrow Bullet Трговија и трг. врски
Divider
Arrow Bullet Банкарство
Divider
Arrow Bullet Индустрија
Divider
Arrow Bullet Хотелиерство
Divider
Arrow Bullet
Јавна безбедност
Divider
Arrow Bullet Социјални прилики
Divider
Arrow Bullet Здравство и хигиена
Divider
Arrow Bullet Ветеринарна служба
Divider
Arrow Bullet Паркови и зеленила
Divider
Arrow Bullet Театар
Divider
Arrow Bullet Скопски кина
Divider
Arrow Bullet Корзото и прошетки
Divider
Arrow Bullet
Кафеани
Divider
Arrow Bullet Плажи
Divider
Arrow Bullet Излетнички места
Divider
Arrow Bullet Цркви и црк. живот
Divider
Arrow Bullet Градски гробишта
Divider
Arrow Bullet Просветни прилики
Divider
Arrow Bullet Научни друштва
Divider
Arrow Bullet
Музеи
Divider
Arrow Bullet Културно-уметнички живот
Divider
Arrow Bullet Спортски живот
Divider
Arrow Bullet Односи во семејство
Divider
Arrow Bullet Материјална култура
Divider
Arrow Bullet
Духовна култура
Divider
Arrow Bullet Заклучок
Divider
Arrow Bullet Извори
Divider
Arrow Bullet

Подарени етнолошки предмети од старите скопски фамилии за Музеј на град Скопје

Divider

 Канализација и канализациона мрежа во градот

Во периодот пред Првата светска војна кога градот бил распространет на левата страна на реката Вардар, постоела разгранета мрежа на примитивно соѕидани канали за одвод на нечистотија. Коритото на реката Серава кое било засводено со насип долг 2 км и по 1918 год. било искористено како главен колектор во кој се влевале каналите од стариот дел на градот. Во тесните населени појаси распоредени на левата и десната страна на реката, постоеле попречни канали за излевање на нечистотијата директно во јазовите, покрај кејот на реката. [1]

 

10.1. Јаз на реката Вардар, МГС инв. бр. 1801

 Покрај примитивноста на каналите, како и хигиенската опасност, во 1926  год. се јавила идеја за изградба на модерна канализациона мрежа.

Нечистотијата од куќите, зградите, амамите и индустриските претпријатија се спроведувала низ посебна мрежа на канали на реката, низводно од градот. Дождовната вода се одливала од уличните олуци во постоечки канали и јазови.

Најголем број од куќите имале дупки со биолошко прочистување. Јавни клозети во градот имало осум и сите биле примитивни. [2] Нужниците биле непрописно градени во близина на бунари и често се случувало куќите да бидат поплавувани.

Голем број дуќани и угостителски објекти немале свои клозети и мијалници.
Во 1932 год. Општинскиот суд во Скопје донел правилник за работа, за чистење и изнесување на нечиста течност, а оваа работа била во надлежност на Општината преку свои служби.

Освен оваа служба, чистењето го вршеле и Цигани-приватни чистачи кои оделе по улиците и се нуделе за чистење на нужниците, со коњски коли, метални цистерни или дрвени буриња.

Одделот за нужници располагал со три коњски коли и железни буриња со запремнина од 3500 л3. Општината требала да набави и моторна кола со автоматско полнење и празнење. Нечистотијата и помијата се исфрлала низводно во реката Вардар. [3] Градот Скопје постепено ги прифаќал културните норми на живот, но поради слабата материјална моќ, тоа во целост не можело да биде остварено. Во периодот помеѓу двете светски војни делумно биле регулирани коритата на  реката Вардар и Серава.


 

[1] Prvata regulacija na rekata Vardar bila napravena vo periodot  1896-1897 godina. Planovite i izrabotkata gi napravile  dvajca in`eneri, Tur~in od Skopskiot vilaet i Ermenec od Solunskiot. Celata regulacija na rekata bila izvedena so sredstva od gra|anite i od izvesen vid  "kuluk". Sekoj ma` na vozrast od 18 do 50 godini moral da kulu~i 4 dena ili da plati po 4 gro{a za sekoj den. Regulacijata na rekata Serava ja napravila Op{tinata na gradot vo 1895 godina, poradi golemata ne~istotija koja vladeela vo ovaa reka. Za vakvata sostojba bila napi{ana i pesna na yidot na mestoto kade {to rekata Serava se vlivala vo rekata Vardar i taa glasela:"Narodot ne be{e raat od ne~istotija i zaraza". Pred regulacijata,  rekata Vardar  slu`ela kako kolektor za celata ne~istotija na gradot, a rekata Serava pretstavuvala opasnost poradi  izlivaweto na vodata od nejzinoto korito.

[2] D-r Hran. Joksimoviћ, "Osnovi zdravstvene i socijalne politike u Skopqu", ^i{~ewe nu`nika i pomijarnika, Skopqe 1934,61.

[3] Isto...61